THÔNG TIN CHƯƠNG TRÌNH

 Với những bạn trẻ bắt đầu chập chững trên con đường khởi nghiệp, việc tham gia vào phân tích các tình huống thực tế sẽ giúp cho bạn học hỏi được nhiều kiến thức cần thiết cho dự án của riêng mình.
Mỗi tuần, các chuyên gia của Chuyên trang Con đường khởi nghiệp sẽ đưa ra một case study để các bạn tham gia làm bài tập giải quyết tình huống.
Hãy tham gia phân tích, mổ xẻ các trường hợp điển hình này để thể hiện sự sắc bén trong kinh doanh của chính bạn.
Mỗi tuần ban tổ chức sẽ chọn ra 5 bài phân tích tốt nhất để trao giải thưởng tuần. Mỗi giải thưởng trị giá 500.000 VNĐ.
Bài viết dài không quá 1.000 chữ, gởi theo thời hạn của từng Case study. Quá thời hạn bài viết không được tham gia xét giải.
Lưu ý: 1 tình huống/tuần.
Hãy tham gia ngay để nhận được những giải thưởng giá trị!
THAM GIA NGAY

Case study

Tình huống tuần 8 (26/09 - 02/10)

... Huỳnh Thanh Vạn, Thành viên Hội đồng tư vấn và hỗ trợ khởi nghiệp Phía Nam

Sau khi thử nghiệm trồng Linh Chi theo hợp đồng bao tiêu, Tuấn Anh nhận thấy phương án này không có lãi nhiều và bị phụ thuộc, giống như những gì Dũng (đề cập trong tình huống 4) đã cảnh báo trước.

Nhớ lại câu nói của Dũng “khi nào Tuấn Anh mạnh dạn làm lớn, vừa tự sản xuất phôi, vừa trồng, chế biến đóng gói và xây dựng thương hiệu để tiêu thụ, thì mình hợp tác”, Tuấn Anh cân nhắc lại việc mời Dũng hợp tác mở doanh nghiệp. Rất may là Dũng cũng đang chuẩn bị tốt nghiệp Thạc sỹ chuyên ngành công nghiệp sinh học và có thể cũng đang rất sẵn sàng.

Tuy nhiên, Tuấn Anh lo ngại 2 việc. Thứ nhất, tính tình hai bạn là khác nhau. Tuấn Anh thì có vẻ là người hướng nội, tính kỹ lưỡng theo kiểu chậm mà chắc, trong khi đó Dũng thì luôn nuôi mộng lớn, quyết đoán nhưng hơi nóng vội. Thứ hai, Tuấn Anh thì muốn khởi nghiệp để tạo việc làm cho người thân; không khi đó, quan điểm của Dũng không ủng hộ việc này.

Các bạn hãy phân tích để giúp Tuấn Anh đưa ra quyết định về việc hợp tác với bạn Dũng và đưa người nhà vào làm việc trong công ty khởi nghiệp.

Huỳnh Thanh Vạn

Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần S-Furniture
Thành viên Hội đồng tư vấn và hỗ trợ khởi nghiệp Phía Nam
 

 

Trong kinh doanh “người hướng ngoại” là động cơ kéo “đoàn tàu”, trong khi đó “người hướng nội” là cái khung vững chắc để giữ thăng bằng và giảm tốc khi cần thiết, để tránh gặp rủi ro. Nếu những điều phân tích trên là hợp lý, thì Tuấn Anh có thể xem bạn Dũng là một mảnh ghép quan trọng, bù đắp những nhược điểm của mình.

 

Tình huống tuần này đưa ra hai vấn đề đều liên quan đến yếu tố con người. Cả hai vấn đề này đều rất quan trọng, bởi lẽ không doanh nhân nào thành công mà chỉ dựa vào tài trí và sức lực của chính mình. Có lẽ chính vì vậy mà các độc giả cũng đã thảo luận sôi nổi và phân tích khá sâu về tình huống này của Tuấn Anh.

Mặt khác, hai vấn đề trong tình huống cũng khá hóc búa và có lẽ cũng là trăn trở của những người khởi nghiệp. Cụ thể, trăn trở thứ nhất liên quan đến quyết định liệu có nên chọn người hợp tác, người đồng hành “trái tính” để khởi nghiệp. Vấn đề thứ hai là liệu có nên tuyển và sử dụng lao động có yếu tố quan hệ gia đình.

Dù các bạn đọc đã phân tích và thảo luận khá chi tiết và đa chiều, bài viết này nỗ lực cung cấp thêm cho Tuấn Anh và các bạn đọc một số thông tin và góc nhìn khác về hai vấn đề trên.

Hướng nội – Hướng ngoại: Liệu có thể kinh doanh và hợp tác?

Theo thông tin tình huống đã đưa ra, có thể nhận thấy Tuấn Anh là người hướng nội, Dũng là người có xu hướng hướng ngoại. Để giải đáp tình huống này, trước tiên cần giải đáp câu hỏi: “Người hướng nội, người hướng ngoại: ai là kiểu người phù hợp cho việc kinh doanh?”

Hai thuật ngữ “người hướng ngoại” và “người hướng nội” được nhà tâm lý học Carl Jung đưa ra cách đây gần 100 năm. Đặc điểm của hai nhóm người này có thể được tìm thấy trong rất nhiều sách về quản trị và cũng có thể dễ dàng tìm thấy trên mạng internet. Như hai mặt đối lập, hai nhóm người này có những đặc điểm, những ưu và nhược điểm khá khác nhau.

Người hướng ngoại có xu hướng “mở”. Họ hoạt bát, hòa đồng, lanh lợi, rất thích và giỏi trong giao tiếp. Chính vì vậy, có thể dễ dàng nhận ra những người thuộc nhóm này phù hợp với kinh doanh. Bạn có thể dễ dàng nhận thấy những đặc điểm này trong những người làm kinh doanh xung quanh bạn. Nhờ vào các đặc điểm trên, người hướng ngoại rất nhanh nhạy trong việc nắm bắt thời cơ, khá quyết đoán khi ra quyết định. Tuy nhiên, cũng chính vì thế nhóm người này thường hay thiếu thận trọng và dễ gặp rủi ro hoặc thất bại.

Người hướng nội thì ngược lại. Họ có khuynh hướng “đóng”,  sống nội tâm, kín đáo, ít nói và ngại giao tiếp. Những người này có xu hướng làm chính trị, nghệ thuật, làm chuyên môn nhiều hơn là kinh doanh vì họ không nhanh nhạy và ít chịu mạo hiểm. Tuy vậy, dù có vẻ người trong nhóm này ít tham gia kinh doanh nhưng nếu đã kinh doanh thì họ suy nghĩ thấu đáo, phân tích cặn kẽ, tư duy đột phá và có thể có những ý tưởng táo bạo. Nhờ thế, thành công của họ rất lớn, vang dội. Thật vậy, Bill Gates (Chủ tịch tập đoàn Microsoft), Warren Buffet (Chủ tịch Tập đoàn Berkshire Hathaway), Larry Page (CEO của Google) là những minh chứng về thành công trong kinh doanh của những người hướng nội.

Từ những thông tin và phân tích trên, không có gì để phủ định tính phù hợp và khả năng kinh doanh của cả “người hướng ngoại” và “người hướng nội”. Vậy liệu họ có thể hợp tác với nhau? Câu trả lời là “có”. Suy luận một cách hình tượng, một chiếc xe luôn có ga và thắng; ga giúp xe chạy nhanh, trong khi đó thắng giúp kiểm soát tốc độ nhằm tránh tai nạn. Gia đình sẽ đầm ấm nếu hai vợ chồng biết cương nhu đúng lúc trong một khoảnh khắc bất đồng nào đó. Tương tự, trong kinh doanh “người hướng ngoại” là động cơ kéo “đoàn tàu”, trong khi đó “người hướng nội” là cái khung vững chắc để giữ thăng bằng và giảm tốc khi cần thiết, để tránh gặp rủi ro. Nếu những điều phân tích trên là hợp lý, thì Tuấn Anh có thể xem bạn Dũng là một mảnh ghép quan trọng, bù đắp những nhược điểm của mình.

Cụ thể trong trường hợp của tình huống, nếu Tuấn Anh mời Dũng hợp tác kinh doanh (partner), kiến thức sâu rộng trong ngành công nghệ sinh học của Dũng sẽ là một thuận lợi rất lớn đến việc mở rộng doanh nghiệp sản xuất, chế biến và xây dựng thương hiệu nấm Linh Chi của Tuấn Anh. Dũng sẽ hỗ trợ cho Tuấn Anh trong việc nghiên cứu, sản xuất và kiểm soát chất lượng. Có thể nói đây là một nguồn vốn vô hình mà Tuấn Anh đang thiếu để hoàn thành mục tiêu start-up của mình. Ngoài ra, đặc điểm hướng ngoại của Dũng cũng sẽ giúp Tuấn Anh rất lớn trong việc tìm đối tác, khách hàng và có thể sẽ có những quyết định chớp thời cơ một cách nhanh chóng.

Tuy nhiên, dù sự khác biệt giữa các cá nhân là cần để bổ khuyết cho nhau nhưng cần phải đặc biệt lưu ý rằng sự khác biệt quá lớn sẽ gây nên các mâu thuẫn không thể giải quyết. Điều này đã xảy ra đối với nhiều người và có thể sẽ là nguy cơ dẫn đến sự phá sản của dự án và phá vỡ mối quan hệ giữa hai người. Do đó, việc hợp tác giữa Tuấn Anh và Dũng cần có những cam kết rõ ràng ngay từ ban đầu, sự minh bạch về tài chính, sự phân công công việc hợp lý, trách nhiệm quyền hạn cụ thể, rõ ràng về các chi phí quản lý doanh nghiệp.... Tất cả phải được làm rõ trong bản kế hoạch kinh doanh mà cả hai phải đi đến sự thống nhất. Đây yếu tố quan trọng để duy trì mối quan hệ một cách bền vững và qua đó giúp doanh nghiệp phát triển bền vững.

 Người thân: có nên đưa vào doanh nghiệp?

Liên quan đến việc đưa người thân vào doanh nghiệp, cần điểm qua sự khác biệt về văn hóa kinh doanh của người Á Đông và người Phương Tây. Nếu chịu khó để ý, có thể nhận thấy ở các quốc gia Á Đông như Nhật Bản, Hàn Quốc, Đài Loan… hình thức công ty gia đình hay “văn hóa truyền ngôi” khá phổ biến, chẳng hạn tập đoàn Samsung, Hyundai… Ngược lại, người Phương Tây độc lập hơn, thậm chí con cái cũng ít theo hoặc kế thừa cơ nghiệp của cha mẹ. Do vậy, nếu hoàn toàn ủng hộ hay phản bác việc đưa người nhà vào doanh nghiệp thì cũng có thể bị xem là có cái nhìn phiến diện.

Trở lại câu chuyện của Tuấn Anh và Dũng. Quan điểm của Tuấn Anh là muốn đưa người thân vào làm tại công ty, trong khi đó Dũng không ủng hộ việc này. Theo lý luận ở trên, không ai đúng và ai sai ở đây. Việc có nên đưa người nhà vào công ty hay không phụ thuộc vào tính công bằng và minh bạch về công tác nhân sự được đưa ra trong kế hoạch kinh doanh. Nếu Tuấn Anh làm rõ vai trò trách nhiệm của người thân, đồng thời đưa ra chế độ lương bổng hợp lý, ứng với năng lực thì có lẽ Tuấn Anh không hẹp hòi để bác bỏ. Ngoài ra, xây dựng văn hóa doanh nghiệp theo hướng xem tất cả mọi thành viên trong công ty như người thân trong gia đình và đối xử theo nguyên tắc công bằng cũng là điều mà hai bạn cần lưu ý.

Tóm lại, việc hợp tác kinh doanh, hay còn gọi một cách dân dã là “hùn hạp” đòi hỏi phải có tính “hạp”. Hạp ở đây không nhất thiết phải cùng tính cách, mà quan trọng là sự thấu hiểu và tôn trọng lẫn nhau. Để đạt được điều đó, ngoài yếu tố con người, cần đảm bảo một sự rõ ràng và minh bạch dựa trên nguyên tắc hợp lý và công bằng được thể hiện trong một kế hoạch kinh doanh hoàn chỉnh. Nếu đạt được điều này, vấn đề “trái tính” và tình trạng bất đồng quan điểm trong việc đưa người thân vào công ty không phải là một rào cản đáng ngại.

Chúc hai bạn có sự hợp tác tốt và thành công!

Huỳnh Thanh Vạn

Chủ tịch Hội đồng quản trị Công ty cổ phần S-Furniture

Thành viên Hội đồng tư vấn và hỗ trợ khởi nghiệp Phía Nam

 

Danh sách bạn đọc được đề nghị trao giải thưởng ở tình huống 8:

  1. 1. Nguyễn Thị Thùy Dung
  2. 2. Đặng Đình Quý
  3. 3. Nguyễn Thị Quỳnh

 

Nhận xét (tối đa 300 chữ)

THÔNG TIN CHƯƠNG TRÌNH

 Với những bạn trẻ bắt đầu chập chững trên con đường khởi nghiệp, việc tham gia vào phân tích các tình huống thực tế sẽ giúp cho bạn học hỏi được nhiều kiến thức cần thiết cho dự án của riêng mình.
Mỗi tuần, các chuyên gia của Chuyên trang Con đường khởi nghiệp sẽ đưa ra một case study để các bạn tham gia làm bài tập giải quyết tình huống.
Hãy tham gia phân tích, mổ xẻ các trường hợp điển hình này để thể hiện sự sắc bén trong kinh doanh của chính bạn.
Mỗi tuần ban tổ chức sẽ chọn ra 5 bài phân tích tốt nhất để trao giải thưởng tuần. Mỗi giải thưởng trị giá 500.000 VNĐ.
Bài viết dài không quá 1.000 chữ, gởi theo thời hạn của từng Case study. Quá thời hạn bài viết không được tham gia xét giải.
Lưu ý: 1 tình huống/tuần.
Hãy tham gia ngay để nhận được những giải thưởng giá trị!
THAM GIA NGAY